Berdo

Berdo to w toponimii bieszczadzkiej stromy, skalisty grzbiet lub urwisko. Słowo pochodzi z gwar rusińskich i przetrwało w nazwach terenowych, choć w polszczyźnie ogólnej się go nie używa.

Nazwa mówi coś praktycznego o terenie, a nie tylko o historii. Tam, gdzie w nazwie jest berdo, zwykle jest stromo — grzbiet wychodzi ponad las skalistą krawędzią, często z odsłoniętymi piaskowcami.

Najbardziej znane jest Bukowe Berdo w Bieszczadzkim Parku Narodowym, grzbiet ciągnący się od Tarnicy w stronę Doliny Górnej Solinki.

Widać to na mapie Połoniny Wetlińskiej i okolic, gdzie samo słowo wraca sześć razy: Hnatowe Berdo (1185 m), Szare Berdo (1108 m), Wysokie Berdo, Szarowe Berdo, Berdo Zmówczane i Berdo Syczowskie. Wszystkie leżą tam, gdzie grzbiet wyłamuje się ponad las.

Kto planuje trasę z mapy, może potraktować to słowo jako ostrzeżenie o profilu wysokości: odcinek z berdem w nazwie zwykle zbiera większość przewyższenia całego wyjścia, a odcinki nazwane doliną albo polaną prawie nic. Nazwa terenowa bywa uczciwszym opisem stromizny niż kolor znaku na drzewie — o czym piszemy przy kolorach szlaków.

Z naszego pomiaru. Podejście na Bukowe Berdo od strony Mucznego to według naszego pomiaru 419 metrów przewyższenia na 3,1 kilometra — średnie nachylenie ponad trzynaście procent. To najstromsza z dziesięciu tras, które policzyliśmy: dla porównania Korbania ma 454 m, ale rozłożone na 10,4 km. Podejście pod Wysokie Berdo z Górnej Wetlinki to 291 m na 2,9 km — dziesięć procent, i też się je czuje.

Zobacz też

Skąd my to wiemy

Chodzimy po tych szlakach od dziesięciu lat

Prowadzimy dwa domki w Bukowcu. Trasy w okolicy policzyliśmy sami — z przebiegu szlaku i modelu wysokościowego — a przewodniki piszemy z własnych wyjść, z dziećmi i z psami.

Sprawdź terminy i ceny Trasy z liczbami i plikami GPX →